Productiviteit bouwvakker blijkt ‘schokkend laag’

13-09-2014

LEIDSCHENDAM – Bouwvakkers zijn een uur en twintig minuten van hun dagelijkse werkuren niet productief. Ze verrichten veel onnodige handelingen, blijkt uit een tijdregistratieproef op de bouwplaats. Tijdregistratieproef: bouwvakker werkt maar 6 uur en 41 minuten per dag De productiviteit op de bouwplaats kan met 16 procent omhoog. Dat stelt Stan Roestenberg, directeur van projectontwikkelaar Bohemen, die de tijdregistratieproef op de bouwplaats uitvoerde.

Roestenberg, die al vier jaar woningen bouwt zonder tussenkomst van een aannemer, registreerde de aanwezigheid van onderaannemers en toeleveranciers op de bouwplaats. Hij plaatste hekken met een tourniquet. Iedere bouwvakker kreeg een pasje.

Behalve uit nieuwsgierigheid is het doel van de proef ook de bouwtijd van woningen te verkorten. Bohemen bouwt nu vrijstaande woningen in het luxere segment binnen honderd werkbare dagen.

De resultaten van de tijdregistratieproef noemt de Bohemen-directeur “schokkend”.

“Mensen blijken veel korter op de bouwplaats aanwezig te zijn dan ik dacht. Je zou verwachten dat er 8 uur en 45 minuten zit tussen het moment van aankomst op de bouwplaats en het moment van vertrek. Acht uur werken, een half uur schaften en ongeveer een kwartier voor koffie en om naar de wc te gaan. Het blijkt dat men maar 7 uur en 20 minuten gemiddeld aanwezig is. Als je ook nog eens de tijd meerekent die tussendoor verloren gaat doordat men even iets moet pakken, blijft er uiteindelijk maar 6 uur en 41 minuten netto werktijd over. De goede en slechte bij elkaar opgeteld. Het verlies voor de werkgever is hiermee dus 16,5 procent van de personeelskosten. De ondernemingen laten gewoon geld liggen.”

Bohemen mat alleen het bouwplaatspersoneel. Iedereen kreeg een eigen pasje. Er bleken grote verschillen te zijn. Een aantal metselaars bleek meer dan 9 uur op de steigers te staan. “Je vraagt je dan wel af waar zo iemand zijn behoefte doet”, grijnst Roestenberg met een mengeling van verbazing en afkeer. Anderen liepen de kantjes ervanaf. “De recordhouder ging 54 keer heen en weer op een dag.”

Roestenberg benadrukt dat het om een steekproef gaat. De tijdregistratie vond plaats op een woningbouwproject van Bohemen in Aalsmeer. De meting vond plaats bij de bouw van drie woningen. De projectontwikkelaar uit Leidschendam werkte daar zonder uitvoerder. De onderaannemers en toeleveranciers deden vrijwillig mee aan de proef en zijn inmiddels ingelicht over de resultaten. Bohemen heeft ze nog niet de tijdregistratie per persoon overhandigd.

Stan Roestenberg, ontdekte dat bouwvakkers 16 procent van hun werktijd niet op de bouwplaats staan. Hij vreest dat het slecht gesteld is met de productiviteit in de bouwsector. “Het is belangrijk de excessen eruit te halen.”

Nieuwsgierigheid is wat Stan Roestenberg voor een belangrijk deel drijft. In 2009 wilde de ontwikkelaar uit Leidschendam al uitproberen of je ook een woning zonder aannemer kon bouwen. Werken met aannemers leidt alleen tot gezeur met meer- en minderwerk, vond hij. Bovendien zijn aannemers weinig klantgericht en blinken ze niet uit in projectmatig werken, is de ervaring van Roestenberg.

Vier jaar later is hij nog steeds enthousiast. Het werkt. BIM is de basis en Bohemen coördineert het werk van de toeleveranciers en onderaannemers. Ook toetst de projectontwikkelaar de kwaliteit van de (tussen)producten. De woningen zijn volgens Bohemen 10 tot 15 procent goedkoper dan wanneer er een aannemer bij komt kijken. Bovendien worden de woningen binnen honderd werkdagen opgeleverd.

Nieuwsgierigheid is wat Roestenberg ook dreef toen hij vorig jaar een bouwplaats omheinde, een camera erbij zette en een tourniquet. Deze proef die Bohemen samen met Heras en IQ-Pass deed, leverde gemengde reacties op. “Het leeft enorm. We kregen veel positieve reacties, maar ook mensen die zeiden: Big Brother is watching you”, zegt Roestenberg.

Hij kent de nadelen. “Het is bijna vervelend gemeen.” Maar de ontwikkeldirecteur wil vooral weten wat er op de bouwplaats gebeurt. “Ik wil een bedrijf betalen voor de dingen die gedaan worden, niet voor de dingen die niet gebeuren.”

Met de resultaten gaat hij de onderaannemers en toeleveranciers niet afknijpen, verzekert hij. Maar het helpt wel dat de leiding van de ingehuurde bedrijven weet dat er inefficiënt gewerkt wordt en dat het bedrijf zijn mensen erop aan kan spreken.

Met een tijdregistratiesysteem kan Bohemen zien hoe lang de bouwvakkers op de bouwplaats aanwezig zijn. En hoe vaak ze even de bouwplaats verlaten en weer terugkomen.Zo’n zes keer in en uit op een dag lijkt hem redelijk. De afwijkingen blijken enorm. Hij registreerde iemand die 54 keer op en neer ging. Een grappenmaker, of iemand die vooral inefficiënt werkt? Roestenberg denkt het laatste. Het hoge gemiddelde wijst volgens hem op veel wacht- en faalkosten. “Het lijkt of sommigen voor elk stuk gereedschap of voor elke spijker weer naar de auto moeten. ‘O, ik moet even een hamer halen. O, ik ben weer wat vergeten’”, bootst Roestenberg de recordhouder na. “Per keer ben je een, twee misschien wel drie minuten kwijt. Reken maar uit hoeveel manuren er verloren gaan. Als je tien minuten minder werkt per dag, is dat bijna één uur per week en veertig uur per jaar. Dus één week niet gewerkt!”

Roestenberg pakt het staatje erbij en leest voor: “14 procent van de bouwvakkers werkt ook nog eens 10 procent minder dan je zou mogen verwachten. Dat percentage is gecorrigeerd voor de schaft, koffie en wc.”

Natuurlijk zit er een ommissie in de tijdregistratieproef. Hij weet het. Wie uiteindelijk op de bouwplaats het meest productief is, is onbekend. De proef is gedaan bij de bouw van drie woningen op slechts één project. “De cijfers moeten nog betrouwbaarder worden. Daarom nodig ik andere bedrijven uit om ook zo’n proef te doen en dan de gegevens naast elkaar te leggen.”

Toch gelooft hij niet dat de resultaten in de rest van de bouw veel zullen verschillen. “Aannemers besteden hun werk ook gewoon uit.” En Bohemen werkt met vaste partners. Bovendien worden bij projecten waar wel een uitvoerder op zit, ook geen tijdscontroles gedaan. “Meestal wordt gewerkt met eenheidsprijzen en een deadline. Het gaat er vooral om, dat het onderdeel af is.”

Daar zit ook de zwakte van lean, vindt Roestenberg. “Het is prima als de uitvoerende partij zelf gaat plannen. Maar wordt ook gemeten of de planning klopt? Als je dat niet meet, is de waarde van lean veel minder dan zou kunnen.”

De Bohemen-directeur denkt dat de meeste bedrijven niet van hun mensen weten wat hun werkelijke productiviteit is.

Het zou mooi zijn als andere bedrijven ook gaan meten wat er werkelijk gebeurt op de bouwplaats, vindt hij. “Niet dat je dat bij elk project moet doen. Dat is zonde. Het heeft ons 15.000 à 20.000 euro gekost. Maar het geeft veel inzicht in hoe we de processen kunnen verbeteren. Het is wel goed als je af en toe de thermometer in je processen stopt.”

Politieagent

Gaat Roestenberg bij volgende projecten de beste mensen eisen van zijn onderaannemers en toeleveranciers? “Dat denk ik niet. Maar ik gebruik het wel bij de gesprekken. Sommige dingen zullen anders moeten. Het is belangrijk de excessen eruit te halen. Maar onze partnerbedrijven hoeven niet bang te zijn dat we hiermee de prijs willen drukken. Zo zitten we oprecht niet in elkaar. Ook wil ik niet de grote politieagent worden. De bedrijven zouden in eerste instantie iets met de uitkomsten moeten willen doen, omdat de besparing primair tot een verhoging van hun eigen rendement leidt”.

Toch gek eigenlijk dat Bohemen zo’n tijdsregistratieproef doet, en niet een bouwer. Tja, daar heeft Roestenberg zelf ook aan gedacht. “Waarom doen wij als kleine ontwikkelaar dit?” Hij wil de bouw vooral prikkelen om beter te worden. “Ik ben gewoon nieuwsgierig. En als niemand anders het doet, doen wij het maar.”

Bron: Cobouw, 10-06-2013 – 10:53

Recente berichten

IQ-Pass verzorgt 'crew access control' Tomorrowland

Met bijna 200.000 bezoekers is Tomorrowland in het Belgische Boom een van de grootste outdoor dance-evenementen ter wereld. In 2017 wordt het evenement gehouden...

Lees verder

Contractor management en toegangscontrole groot onderhoud A10

Van 24 juli tot maandag 4 september 2017 staat er groot onderhoud gepland op de ring rond Amsterdam, tussen de Haarlemmerweg en knooppunt De...

Lees verder